MONUMENTEN, CULTUURHISTORIE, ONDERZOEK EN ADVIES

Er is veel belangstelling voor cultuur en geschiedenis. Het grootste deel van de Nederlandse bouwkundige en ruimtelijke monumenten staat onder druk. Koesteren, gebruiken en ontwikkelen maken dat wij voortdurend discussiëren en besluiten. Hierom ontwikkelde zich dan ook in de loop van de 20ste eeuw de Monumentenzorg.

We hebben een groot aantal geregistreerde monumenten; ongeveer zestigduizend individuele gebouwen en ensembles zijn Rijksmonument. Daarnaast zijn er nog meer ruimtelijke en gebouwde structuren die in enige mate bescherming verdienen – hoewel ze niet allemaal op ‘lijstjes’ staan.

Maar monumentenzorg moet meer zijn dan een verzameling wetten en goede bedoelingen. Veerman Bouwhistorie staat bij de grens, op het drielandenpunt van verleden, nu en toekomst. Als advocaat van het gebouw én om te helpen bij het geven van de optimale toekomst aan het waardevolle deel van ons erfgoed.

 

ACTUELE WERKZAAMHEDEN
Lopende en afgeronde projecten:

 

APRIL 2012  Provincies door

Een pand aan de Utrechtse Oude Gracht, een buitenhuis boven Maarssen, een huis aan de Catharinastraat in Breda, de vroegere kleuren van twee Rotterdamse bruggen.

 

Bij het Bredase huis waren het de eigenaren zelf die aan de bel trokken. Van achter voorzetwanden verschenen deurtjes uit de tijd waarin de buren nog stukken van het complex gebruikten. Bij het onderzoek van enkele vroeg-20ste-eeuwse bruggen in Rotterdam, Crooswijk (foto) en Kralingen, werk ik samen met kleuronderzoeker Irene Dekker.

 

In het Begijnhof te Breda trof ik in een veelhoekige bekisting die de bewoonsters van het huisje sinds lang intrigeerde de restanten van een doorgang. Het moet allemaal te maken hebben met een trappenhuis dat behoorde tot de schuilkerk (17de tot 19de eeuw).

 

MAART 2012  Intussen...

Precies 500 jaar nadat de toren van de Leidse Pieterskerk instortte (klik voor vergroting), ben ik bezig met onderzoek naar huizen in Maarssen, Utrecht en Princenhage, terwijl hier ook hard wordt nagedacht over meer omvangrijke structuren in Breda.

 

Laten we naar Herman Van Rompuy luisteren en de zaken niet al te dramatisch voorstellen: ons best doen, met plezier werken en elkaar positief benaderen als er geen goede reden is voor het tegendeel.

 

JANUARI 2012  Reportage op de radio: de gotische begijnhofbogen

Nog even over de bogen. Wij, bouwhistorici, hebben niet alleen de taak vondsten te doen die voor onszelf interessant zijn. Minstens zo belangrijk en bovendien meestal aardiger is het, anderen te laten zien en horen hoeveel historische 'diepte' er in gebouwen, stukken dorp en stad en het landschap verborgen zit.

 

Op 3 januari liep ik een halve middag met Bianca van Vugt van Omroep Brabant door het Bredase Begijnhof. De daaropvolgende zondag zond het radioprogramma Brabant Leeft de reportage uit. Luister naar deze impressie (mp3, ca. 6 minuten).

 

JANUARI 2012   Een nieuw jaar, een vrolijke nieuwjaarsborrel terwijl we schrijven en

alles-behalve-een-breuk-met-wat-voorafging

Tijdens de presentatie van het Grote Boek over de Leidse Pieterskerk, op 6 december, heb ik de wits gebracht dat de tijd was aangebroken voor vakantie. Be That As It May, er is hier gewoon doorgewerkt. En met vrucht:

 

Na vijf jaar redacteurschap van de website vond 'iedereen' het tijd dat ik toe trad tot het bestuur van de Stichting Bouwhistorie Nederland. Aldus geschiedde. Zo gaat de SBN verder.

 

Het grote onderzoek in Breda naar het Begijnhof brengt publiciteit met zich mee (zoveel, dat ik denk aan een aparte Begijnhof-Sub-Pagina. Zie in elk geval Cobouw van 15 december 2011 en de Bredase ErfGoedBrief 18. Er komt meer aan. Ik weet dat, want ik was erbij).

 

Het dagelijks leven van dit kleine, vriendelijke doch ernstige bureau wordt nu gevuld door de onderzoeken in Goes en Tilburg. Zojuist kwam de bevestiging binnen dat Veerman Bouwhistorie een opname mag verrichten van een zeer interessant pand in de binnenstad van Gorinchem.

 

Krenten in de pap zijn altijd eigen schetsen van doorsneden en reconstruerende plattegronden die ook de maker ervan doen fronsen, maar bij versie 4 of 5 tot het onontkoombare besef leiden dat het niet anders kan zijn geweest dan zó. De 'dialoog' met eigenaar, architect en monumentenzorgers over hoe het verder moet, is na dit schetsen een favoriete bezigheid van Veerman Bouwhistorie.

 

DECEMBER 2011  Onderzoeken in Goes en Tilburg
Nijver voort: De oudste kernen van beide steden bezitten panden waarvan de gevels verhullen hoe ver de geschiedenis er terug gaat.

 

Te Goes voer ik een waardestellend onderzoek uit naar het postkantoor. (1890!? Foto Jan Dröge) In Tilburg wordt bekeken wat de mogelijkheden zijn bij een verbouwing van enkele aaneengesloten panden aan de Oude Markt.

 

DECEMBER 2011  De Pieterskerk in Leiden. Bouwgeschiedenis, inrichting, gedenktekens
Het grote boek is er; een cultuurhistorische parel.

 

De bevalling was zwaar, maar het hele team heeft eendrachtig samengewerkt. De presentatie op 6 december in – hoe kan het anders – de Pieterskerk was een fraai gebeuren. Toen wij daarna met meer dan twintig medewerkers aan een welverdiend slotdiner zaten, was de stemming vrolijk.

 

W-Books (voorheen Waanders en D'Jonge Hond) zorgt voor de distributie.

Tot 1 februari is de prijs €49,50.

 

OKTOBER 2011  De Pieterskerkmonografie
De aan mij de laatste tijd meest gestelde vraag is: hoe staat het met Het Boek? Ik heb twee jaar geantwoord dat het er goed uitziet én dat we er nog heel veel tijd en aandacht aan moeten geven.  Wanneer je eind- en beeldredacteur bent van een dergelijke monografie bestaat er eigenlijk geen moment waarop je je verlost voelt van alle taken. Tot het klaar is.

 

Zojuist kwamen de opmaakproeven binnen en ze zijn alweer doorgestuurd naar de andere redacteuren en al onze mede-auteurs; ter goedkeuring, correctie en vermaak. En daarom is het toch een groot beetje feestelijk om de resultaten van zoveel arbeid op het scherm te zien. Nog een paar stappen tot we de joekel van 500+ pagina's echt in handen hebben.

 

SEPTEMBER 2011  Bouwhistorisch onderzoek Begijnhof, Breda
Het was een intensieve werkweek op het Begijnhof. Veel gedocumenteerd, nagedacht, gediscussieerd. Antwoorden op oude vragen, nieuwe puzzels gevonden. De beheerder en zijn lieve gezin zijn heel goed voor me geweest. Net als de bewoonsters, van wie ik de meesten de hand heb mogen drukken en die me wezen op opmerkelijke dingen in hun huisjes (gaten en bulten bij muren, vreemde balkjes, onverklaarbare vochtplekken in kelders). Een paar stevige discussies gevoerd met de deskundige mensen van het gemeentelijke Bureau Cultureel Erfgoed.

 

Ik kan nog niet uit de school klappen over alles dat ik zag en dacht, maar een zeer opmerkelijke vondst haalde de krant al: de analyse was niet van gisteren op vandaag, de eerste hamer- en beitelslagen vielen wel meteen in de top van de boog. Lees dit artikel

 

SEPTEMBER 2011  Bouwhistorische opname Grote Markt 10 - 12, Breda
Als onderdeel van een haalbaarheidsonderzoek wordt een bouwhistorische opname uitgevoerd van dit uit twee oude dwarshuizen samengestelde (winkel)pand. We zitten hier in het hart van Breda, met een oorsprong in de twaalfde en dertiende eeuw. Al heeft de geschiedenis de vroegste bouwfasen uitgewist, achter de 19de- en 20ste-eeuwse façades bleven zeker resten van gebouwen uit de late middeleeuwen en vroegmoderne tijd bewaard. (Foto Bureau MBW)

KIJK HIER VOOR PROJECTEN VAN VOOR DE ZOMER VAN 2011

 

Ook zet ik me in voor
De Kastelenstichting Holland en Zeeland: redactie jaarboeken 2010 en 2011
De stichting Rotterdam Woont: case studies zijn o.a. het Haringvliet en de Wagnerhof in Rotterdam
De website van de Stichting Bouwhistorie Nederland